PR Ajansı Fiyatları

PR ajansı fiyatları neye göre belirlenir?

PR hizmetinde tek bir liste fiyatı yoktur, çünkü satılan şey bir ürün değil kıdemli insan saatidir. Aynı işi bir stajyerin mi yoksa 15 yıllık bir iletişim danışmanının mı yapacağı, fiyatı ikiye üçe katlayabilir. Bu yazıda piyasada kullanılan üç fiyatlama modelini, maliyeti belirleyen kalemleri ve bütçe planlarken sorulması gereken soruları açıklıyoruz.

Inside Media'nın kendi fiyatlarını burada yazmıyoruz; kapsam netleşmeden verilen rakam iki taraf için de anlamsız olur. Ama hangi değişkenin faturayı nasıl büyüttüğünü şeffaf biçimde anlatabiliriz.

Üç fiyatlama modeli

Türkiye'de kurumsal PR çalışmalarının büyük bölümü aylık sabit modelle yürür; lansman ve kriz gibi zamana sıkışmış işler proje bazlı fiyatlanır.

Faturayı büyüten altı kalem

1. Kapsam genişliği. Yalnız bülten yazımı mı, yoksa medya ilişkileri, sözcü hazırlığı, etkinlik ve kriz planı da dâhil mi?
2. Kıdem. İşi kimin yapacağı. Teklifte ekip yapısı yazmıyorsa mutlaka sorun.
3. Sektörün zorluğu. Sağlık, finans ve hukuk gibi düzenlemeye tabi alanlarda her metin ek kontrolden geçer; bu süre demektir.
4. Coğrafi kapsam. Yerel basın mı, ulusal mı, yurt dışı mı?
5. Üretim ihtiyacı. Fotoğraf, video, infografik gibi prodüksiyon kalemleri genellikle PR ücretine dâhil değildir, ayrı bütçelenir.
6. Dağıtım ve mecra maliyetleri. Ücretli haber servisleri, advertorial ve sponsorlu içerik ajans ücretinden ayrıdır.

Son iki madde en çok sürpriz yaratan kalemler. Teklif alırken "ajans hizmet bedeli dışında hangi masraflar çıkacak?" sorusunu açıkça sorun.

Neye ödediğinizi ayırt edin

Bir PR bütçesi üç ayrı cepten oluşur ve bunları karıştırmak yanlış kıyaslamaya yol açar:

• Ajans hizmet bedeli — strateji, yazım, ilişki yönetimi, raporlama.
• Üretim — görsel, video, tasarım, çeviri.
• Mecra/dağıtım — ücretli servis, sponsorlu içerik, etkinlik lojistiği.

İki ajans teklifini karşılaştırırken aynı cepleri karşılaştırdığınızdan emin olun. Ucuz görünen teklif çoğu zaman üretimi ve dağıtımı dışarıda bırakmıştır.

Garantili yansıma vaadine dikkat

"Şu kadar haber garantisi" vaadi duyduğunuzda iki şeyden biri geçerlidir: ya ücretli içerik satın alınıyordur, ya da içerik kalitesi değil hacim hedefleniyordur. Editoryal yer kazanılır, satın alınamaz; satın alındığında da artık PR değil reklamdır ve mevzuat gereği etiketlenmesi gerekir.

Bu, ücretli içeriğin kötü olduğu anlamına gelmez; sadece farklı bir kalem olduğunu ve farklı fiyatlandığını bilmek gerekir. Teklifte hangisinin ne olduğu ayrı ayrı yazmalıdır.

Bütçeyi nasıl planlamalı?

Pratik bir yaklaşım: PR'ı kampanya değil, abonelik gibi düşünün. Üç aylık bir denemeyle anlamlı sonuç alınmaz; medya ilişkisi kurulması zaman ister. En az iki çeyreklik bir taahhüt, hem ajansın hem markanın öğrenmesi için gereken asgari süredir.

Bütçeyi bölerken şu dağılım işe yarar: toplamın büyük kısmını sürekli çalışmaya (aylık sabit), bir bölümünü yılda bir-iki kez yapılacak büyük anlara (lansman, rapor yayını, etkinlik) ayırın. Kriz için ise harcanmayacak ama ayrılmış bir pay bırakın; kriz çıktığında bütçe aramak en kötü senaryodur.

Örnek bir yıllık bütçe iskeleti

Rakam vermeden de bütçenin nasıl kurulduğunu göstermek mümkün. Aşağıdaki dağılım, orta ölçekli bir B2B markasının PR bütçesinin oransal yapısıdır; toplam tutar sektöre ve kapsama göre değişir.

Bu tabloyu kendi rakamınızla doldurduğunuzda iki şey netleşir: sürekli çalışmaya ayırdığınız payı bir yıl boyunca gerçekten sürdürebilir misiniz, ve kriz anında bütçe aramak zorunda kalacak mısınız.

Yaygın bir hata, bütçenin tamamını tek bir büyük lansmana yığmaktır. Tek seferlik yoğun görünürlük ertesi ay unutulur; süreklilik ise birikir. Medya ilişkisi de tıpkı arama görünürlüğü gibi zamanla değer kazanan bir varlıktır.

Teklif alırken soracağınız yedi soru

1. Bu bedele tam olarak hangi işler dâhil, hangileri değil?
2. İşi kim yapacak, kıdemi ne?
3. Aylık kaç saat ayrılıyor ve saat aşımında ne oluyor?
4. Üretim ve dağıtım maliyetleri ayrı mı?
5. Raporlamada hangi metrikleri göreceğim?
6. Sözleşme süresi ve çıkış koşulu ne?
7. Bu çalışmanın işe yaramayacağı durum hangisi? (Cevabı olmayan ajans, işi değil sözleşmeyi satıyordur.)

Sonuç

PR fiyatı sorusunun doğru hâli "ne kadar?" değil, "hangi kapsam, hangi kıdem, hangi sürede?" sorusudur. Kapsamı netleştirdiğinizde piyasadaki teklifler birdenbire kıyaslanabilir hâle gelir.

PR ajansının ne yaptığını PR ajansı yazımızda, ajans seçim yöntemini PR ajansı nasıl seçilir rehberimizde anlattık. Kendi ihtiyacınıza göre bir kapsam çıkarmamızı isterseniz iletişime geçin; önce neye ihtiyacınız olmadığını konuşalım.